TEMEL B?LG?LER
TANIMLAMA:
Normal yerle?miş anne karnındaki bebeğin e?inin normalden önce ayrı lmasıdır. Shere sınıflamasına göre 3 derecede de?elendirilir.Sher Derece 1- çok az veya hiç kanama yoktur, canlı bebeğin doğumunu takiben çocu?un e?inin arkasında l p?htı görülür. Sher Derece 2 – Kanama ve rahim hassasiyetle beraber canlı bebek vardır. Sher Derece 3- tip – A – ölü bebek , p?hla?ma fonksiyonları normal; tip B – ölü Bebek, p?htıla?ma fonksiyonları nda bozukluk var.. Etkilenen sistemler: Üreme, kalp damar sistemi Genetik etkiler: Yok, Görülme sıkılığı:
• Tüm doğumları n % l’i
• Daha önce birkez ise % 15
• 2 veya daha fazla olmu? ise % 20
BEL?RT? VE BULGULAR
• Gebeliğin 24-39 haftası arasında saatte l petten veya tampondan fazla kanama olması
• S?rt ağrı sı, karın ağrı sı
• Rahim kasılmaları , hassasiyet ve / veya rahim sertle?mesi
• Kanama miktarı na göre ?okun klinik bulguları yerle?meden önce kan hacminin % 30 ‘ undan fazlası kaybedilmiş olabilir. Belirgin kan kayb?na ra?men hayati bulgular normal olabilir.
• Anne karnındaki bebeğinl kalp seslerinin duyulmasında güçlük veya kanlı su gelmesiyle beraber hassas, gergin rahimin elle hissedilmesi.
• Rahim kasılması ile beraber veya kasılma olmaksızın devamlı ağrı
NEDENLER?
• Kunt batın travması, (özellikle bebeğin e?i öne yerle?imliyse)
• ?kiz gebelik veya ağırı rahim içi sıvısı gibi nedenlerle gerilmiş rahimin aniden bask?dan kurtulması durumunda
• Kokain bağımlılığı
R?SK FAKTÖRLER?
• Günde l paketten fazla sigara içimi
• Alkol bağımlılığı
• K?sa göbek kordonu
• Hipertansiyon
• Daha önce e?in erken ayrı lması hikayesi.
TANI:
LABORATUARDA YAPILMASI GEREKEN TESTLER:
• Kan grubu, Rh tayini, Coombs testi
• Tam kan tetkiki, trombosit sayımı
• P?htıla?ma testleri(Protrombin ve parsiyel tromboplastin zamanı, fibrinojen seviyeleri)
ANORMAL LABARATUAR BULGULARI:
•Hemogobinde dü?me.
•P?htıla?ma testlerinde bozulma (Yüksek protrombin ve parsiyel tromboplastin zamanı, e?er yo?un damar içi p?htıla?ma varsa ise fibrinojen seviyeleri 100-150 mg/dl altındadır,Trombositler 20.000- 50.000 arasındadır)
GÖRÜNTÜLEME
• Ultrason ile plasentanın(bebeğin e?inin )arkasında p?htı, yuvarlakla?mış plasenta kenarı veya kalınla?mış plasenda görülebilece?i gibi sıklıkla net olarak görülemez, (özellikle rahimin arkasına yerle?miş plasenta veya hafif erken ayrı lma söz konusu olduğunda).
TEDAV?
UYGUN SIHH? BAKIM
• Stabil olana kadar hastaneye yatması gereklidir.
GENEL ÖNLEMLER
• iyi bir anemnez ve fizik muayene, tıbbi özgeçmişi, allerjileri, bu gebelikteki di?er uitrasonları ve son yemek yediği saat öğrenilmelidir
• Genel olarak, şiddetli plasentanın erken ayrı lma durumunda en iyi tutum bebeğin do?urtulmasıdır
• Sher’s grade l- genel doğum protokolü
• Sher’s grade 2-durumun aciliyetine göre de?i?ir
• Sher’s grade 3- e?er anne de genel saılık durumu iyiyse vaginal doğum tercih edilir.
• Travmalarda hasta en az 4 saat yatırı larak takip edilmeli, fetal durum değerlendirilmelidir.
• Sol yanına yatırı lması venöz dönü?ü ve kalp kan pompalama kapasitesini % 30 artırabilir
• Bebek oksiyensizli?e hassas olduğundan ve gebelikte oksijen tüketimi % 20 arttı??ndan oksijen verilmeli
• Durum acil ise annenin genel durmunun düzeltilmesini takiben sezaryen yapılabilir
AKT?V?TE
Durum belirlenene kadar yatak istirahat!
D?YET
Sezeryan olasılığı ortadan kalk?p, durumu belli olana kadar a??zdan g?da almamalı
HASTANIN E??T?LMES?
Erken gebelik haftaları nda ve doğumu gerektirmeyecek derecede hafif plasentanın erken ayrı lmasında anne ve baba adayına riskler anlatılmalıdır.
ÖNLEM/ KAÇINMA
•Mümkün olduğunca risk faktörleri ortadan kaldırı lmalı
BEKLENEN GEL??ME VE PROGNOZ
• % 0,5 ile % l arası bebek ölümü görülür.
• Travma sonucu plasenta nın erken ayrı lması olmu? ise % l anne ve % 30- 70 bebek ölümü riski vardır.
E??S?MLER?
• Plasentanın erken ayrı lması
• Ablatio plasenta
• Plasental abruption
• Plasentanın prematür ayrı lması
• Cauvelaire plasenta
KAYNAKLAR
• Scott, C.T., et al. Emergencies in pregnancy. Patient Çare. Au? 15,1991; 132-150
• Lowe, T.W. et al.: Placental abruption. Clinical OB Gyn. Vol 33, No 3, Sept. 1990
Yazarı Dr. M. Sexton,